Στραβισμός σε παιδιά και ενήλικες – Αίτια και θεραπεία

Τι είναι ο στραβισμός;

Ο στραβισμός (strabismus) είναι μια πάθηση των ματιών, όπου οι άξονες της όρασης των δύο οφθαλμών δεν είναι παράλληλοι μεταξύ τους. Τα μάτια δηλαδή δεν είναι ευθυγραμμισμένα. Το ένα βλέπει στην ευθεία, το άλλο κοιτά προς άλλη κατεύθυνση. Αποτέλεσμα; Τα μάτια δυσκολεύονται να συνεργαστούν σαν μια ομάδα.

Ο βαθμός του στραβισμού μπορεί να είναι από λίγες έως πολλές μοίρες. Το ίδιο και η γωνία, μπορεί να είναι από μικρή έως σημαντική, σταθερή ή μεταβαλλόμενη.

Η όποια διαταραχή των μυών που υπάρχουν στον εγκέφαλο μπορεί να καταλήξει στην εμφάνιση της νόσου του στραβισμού.

Ο στραβισμός δεν είναι ένα απλό πρόβλημα ομορφιάς. Μπορεί κάλλιστα να επηρεάσει τη λειτουργία της όρασης. Πώς γίνεται αυτό; Ο οφθαλμός που πάσχει από στραβισμό αρχίζει να μην είναι ικανός να διακρίνει τα αντικείμενα καθαρά και να αντιλαμβάνεται τη διάσταση του βάθους των πραγμάτων.

Ποις οι μορφές και οι κατηγορίες του στραβισμού;

Υπάρχουν 4 μορφές στραβισμού:

  1. Ο συγκλίνων στραβισμός. Όταν ο ένας εκ των δύο οφθαλμών ξεφεύγει προς τα μέσα.
  2. Ο αποκλίνων. Όταν ο ένας οφθαλμός ‘’φεύγει’’ προς τα έξω.
  3. Η ανωτροπία. Όταν ο ένας οφθαλμός ‘’φεύγει’’ προς τα πάνω.
  4. Η υποτροπία. Όταν ένα μάτι ξεφεύγει προς τα κάτω.
Οι 4 μορφές του στραβισμού

Ο στραβισμός χωρίζεται στις εξής κατηγορίες:

  • Ο κυκλοστροφικός στραβισμός. Όταν ο οφθαλμός διαγράφει προς τα μέσα ή προς τα έξω κυκλοστροφή.
  • Ο έκδηλος και ο λανθάνων στραβισμός. Ο μόνιμος ή όχι δηλαδή στραβισμός.
  • Ο συνεχής και ο διαλείπων στραβισμός. Η συνεχής δηλαδή ή η παροδική παρουσία του στραβισμού.
  • Ο συνεκτικός και ο μη συνεκτικός. Έχει να κάνει με τη γωνία της παρέκκλισης σε διάφορες βλεμματικές θέσεις.
  • Ο ετερόπλευρος ή επαλλάσων στραβισμός. Έχει σχέση με το αν στραβίζει ο ένας μόνο ή και οι δύο οφθαλμοί.
  • Ο παραλυτικός στραβισμός. Σχετίζεται με παραλυτικά σύνδρομα και συστηματικές παθήσεις.

Τι είναι ο παιδικός στραβισμός;

Τι είναι ο παιδικός στραβισμός

Ο στραβισμός είναι πιο συχνός στα μωρά και στα παιδία. Ο παιδικός εγκέφαλος δεν έχει την ικανότητα να δέχεται την εικόνα που έρχεται από τον οφθαλμό που πάσχει από στραβισμό. Έτσι τα παιδιά αυτά δεν βλέπουν διπλά, στερούνται διόφθαλμου όρασης, με συνέπεια να μην χρησιμοποιούν το ένα μάτι κι αυτό να καταλήγει να γίνεται τεμπέλικο. Η όλη αυτή κατάσταση, εάν κι εφόσον δεν διαγνωσθεί κι αντιμετωπιστεί στην κατάλληλη ώρα ενέχει όπως είναι επόμενο το παιδί να χάσει την όρασή του από τον οφθαλμό που στραβίζει. Ο στραβισμός δεν είναι απλά ένα θέμα αισθητικό, αλλά πολύ περισσότερο λειτουργικό.

Ο παιδικός στραβισμός μπορεί να είναι συγγενής ή και επίκτητος.

  • Ο συγγενής στραβισμός είναι η πιο συνηθισμένη μορφή, υπάρχει από τη γέννηση του βρέφους ή κάνει την εμφάνισή της τους πρώτους 6 μήνες της ζωής του παιδιού.

Ποιοι παράγοντες ευθύνονται για τον συγγενή στραβισμό;

  • Το οικογενειακό ιστορικό, η κληρονομικότητα.
  • Οι πρόωρες γεννήσεις και το ελλιπές βάρος των βρεφών.
  • Εάν η μητέρα του βρέφους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης καταναλώνει αλκοόλ, καπνίζει ή κάνει χρήση άλλων ουσιών ναρκωτικών οι πιθανότητες για συγγενή στραβισμό αυξάνονται.

  • Ο επίκτητος στραβισμός εμφανίζεται μετά το πέρας των πρώτων 6 μηνών της ζωής του βρέφους. Αφορά στις ηλικίες κυρίως των 2 έως 7 χρόνων. Ο επίκτητος στραβισμός μπορεί να γίνεται αντιληπτός κάποιες μόνο στιγμές της ημέρας ή και να είναι συνεχώς ορατός.

Ποια αίτια μπορεί να οδηγήσουν στην εμφάνιση στραβισμού στους ενήλικες;

Τα κύρια αίτια που οδηγούν στην ανάπτυξη του στραβισμού στους ενήλικες είναι:

  • Ο διαβήτης.
  • Ο θυρεοειδής.
  • Οποιοδήποτε συστηματικό νόσημα.
  • Τραύμα στο κεφάλι.
  • Νευρο – οφθαλμολογικές νόσοι.
  • Εγκεφαλικές παθήσεις. Ισχαιμικά, αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια.
  • Τραύματα εγκεφάλου. Ανεύρυσμα ή και όγκοι στον εγκέφαλο.
  • Τραύματα οφθαλμικού κόγχου.
  • Μυασθένεια gravis.
  • Σκλήρυνση κατά πλάκας.

Κατά πόσο επηρεάζει τους ενήλικες ο στραβισμός;

Έχει επικρατήσει η άποψη ότι ο στραβισμός αφορά κυρίως στα παιδιά. Δεν είναι όμως έτσι. Ο στραβισμός είναι μια νόσος που έχει να κάνει και με ενήλικες ασθενείς. Στις περιπτώσεις των ενηλίκων ο στραβισμός μπορεί να είναι:

  1. Αποτέλεσμα υπολειπόμενης παρέκκλισης των οφθαλμών που, ναι μεν εμφανίστηκε στην παιδική ηλικία, αλλά δεν αντιμετωπίστηκε με το απαραίτητο χειρουργείο και παρέμεινε μέχρι την ενήλικη ζωή χωρίς επέμβαση.
  2. Υπολείπεται ως αποτέλεσμα χειρουργικής επέμβασης που έχει προηγηθεί για την αντιμετώπισή του.
Διαβάστε επίσης:  Αμβλυωπία, γνωστή κι ως "τεμπέλικο μάτι"

Υπάρχουν και εκείνες οι περιπτώσεις του στραβισμού που εμφανίζονται από το πουθενά και εντελώς  απότομα στην ενήλικη ζωή.

Ποια τα συμπτώματα της απότομης εμφάνισης στραβισμού στους ενήλικες;

Η διπλή όραση, διπλωπία. Ο εγκέφαλος ενός ενήλικα αδυνατεί να διώχνει το είδωλο του παρεκκλίνοντος οφθαλμού, όπως έχουν την ικανότητα να πράττουν τα παιδιά.

Πώς γίνεται η διάγνωση του στραβισμού;

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων ο στραβισμός γίνεται αντιληπτός από τους ίδιους τους γονείς. Το μόνο που χρειάζεται είναι αυτοί να επισκεφθούν ένα εξειδικευμένο παιδο-οφθαλμίατρο. Η καθυστέρηση του οφθαλμολογικού ελέγχου μέχρι την σχολική ηλικία μπορεί να αποβεί μοιραία.

Πως αντιμετωπίζεται ο στραβισμός;

Θεραπεία και αντιμετώπιση του στραβισμού

Η θεραπεία του στραβισμού είναι εξατομικευμένη. Κάθε βρέφος, μωρό, παιδί ή ενήλικας θα πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν μεμονωμένη περίπτωση. Η θεραπεία του στραβισμού εξαρτάται από την ηλικία του πάσχοντος, τα αίτια που την προκάλεσαν και το χρόνο εμφάνισής του.

Πιο κάτω παραθέτουμε κάποιους τρόπους αντιμετώπισης του στραβισμού. Η τελική θεραπεία χρήζει τις περισσότερος φορές χειρουργείο.

Ο στραβισμός ενδέχεται να αντιμετωπιστεί:

  • Με διορθωτικά γυαλιά. Τις πιο πολλές φορές τα γυαλιά ευθυγραμμίζουν μόνο εν μέρει τους οφθαλμούς, οπότε η ανάγκη για επέμβαση εξακολουθεί να είναι αναγκαία.
  • Με οφθαλμικές σταγόνες.
  • Με ασκήσεις. Υπάρχει αλήθεια είναι ένα πρόγραμμα ασκήσεων ορθοπτικής που οι ασκήσεις αυτές πραγματοποιούνται μέσω του ηλεκτρονικού υπολογιστή και τα παιδιά δέχονται να συμμετάσχουν χωρίς δυσαρέσκεια, αντιμετωπίζοντας τες σαν παιχνίδι. Ποιος ο σκοπός των ασκήσεων; Να βοηθήσουν τα μάτια να κινούνται μαζί, να λειτουργούν σαν ομάδα. Η ορθοπτική μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αξιολογήσει ο γιατρός τι δυνατότητες έχει το παιδί για τη σύντηξη εικόνων πριν από το χειρουργείο, ή για να προετοιμάσει τους οφθαλμούς για τη σύντηξη των εικόνων μετά την επέμβαση.
  • Με την μέθοδο της κάλυψης του οφθαλμού. Καλύπτεται το καλό μάτι για κάποιες ώρες την ημέρα, ώστε να βελτιωθεί η οπτική οξύτητα του οφθαλμού με στραβισμό. Παρόλα αυτά δεν αποκαθίσταται η ορθή θέση του ματιού που στραβίζει.
  • Με πρισματικούς φακούς. Συνίσταται σε ασθενείς ενήλικες με προβλήματα διπλής όρασης. Σε οξείες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται πρίσματα με τη μορφή μεμβράνης, τα οποία επικολλούνται στα γυαλιά για κάποιο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, ενώ σε καταστάσεις χρόνιες μπορούν να ενσωματωθούν και μόνιμα.
  • Με ενέσιμα Botox. Πρόκειται για μια παροδική λύση του προβλήματος, αφού μέσα σε διάστημα τριών περίπου μηνών το πρόβλημα επανέρχεται στην επιφάνεια.
  • Με επέμβαση Excimer Laser.
  • Με χειρουργική επέμβαση. Η φιλοσοφία του χειρουργείου βασίζεται στην ενδυνάμωση των μυών που δεν λειτουργούν πλήρως και στην αποδυνάμωση εκείνων των μυών που υπερλειτουργούν. Η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία για τους ενήλικες, με ολική για τα παιδιά,  διαρκεί από 45 λεπτά έως 1 ώρα, ο ασθενής δεν νοσηλεύεται κι ακολουθεί μια περίοδος περίπου 3 εβδομάδων, όπου ο πάσχων κάνει μια θεραπεία με αντιβιοτικό κολλύριο.
  • Με επέμβαση με ρυθμιζόμενα ράμματα. Αφού έχει προηγηθεί το χειρουργείο την ίδια μέρα της επέμβασης ή την επόμενη μπορούν οι γιατροί να ρυθμίσουν τη θέση των αξόνων των οφθαλμών μετακινώντας τα ράμματα, με σκοπό να ευθυγραμμίσουν το τελικό αποτέλεσμα. Η διαδικασία δεν είναι καθόλου επίπονη, είναι σύντομη, αλλά απαιτεί την πλήρη συνεργασία του ασθενούς για το λόγο αυτό και δεν πραγματοποιείται σε ηλικίες κάτω των 15 ετών.

Στο βίντεο που ακολουθεί θα βρείτε περισσότερες πληροφορίες για τον στραβισμό και την αμβλυωπία.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.